Οι συνέπειες του διαβήτη στην καρδιά και τα αγγεία

6 Νοεμβρίου 2015

Κάθε χρόνο, στις 14 Νοεμβρίου, την ημέρα που είναι αφιερωμένη στον σακχαρώδη διαβήτη, η ιατρική κοινότητα αλλά και όλος ο κόσμος καλείται να αναγνωρίσει έγκαιρα και να θεραπεύσει αποτελεσματικά αυτή την τόσο συχνή νόσο.

Γιατί όμως; Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ τύπου 2) συνδέεται άμεσα με τον τρόπο της ζωής μας (παχυσαρκία και σωματική αδράνεια) και οι ρυθμοί αύξησής του είναι μεγαλύτεροι από τους προβλεπόμενους, κάνοντας την λέξη «επιδημία» συχνά να είναι ανεπαρκής στην καταγραφή του μεγέθους του προβλήματος.

Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 είναι μια μεταβολική νόσος, η οποία χαρακτηρίζεται από υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο και ταυτοποιείται από τις αυξημένες τιμές σακχάρου στο αίμα.

Τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη στα πρώτα στάδια της νόσου συχνά δεν έχουν καθόλου συμπτώματα. Η διάγνωσή του γίνεται συχνά τυχαία και εν πολλοίς καθυστερημένα.

Άτομα υψηλού κινδύνου για εμφάνιση διαβήτη είναι επομένως φρόνιμο να εξετάζουν συχνά το σάκχαρο τους, προκειμένου να ανιχνευθεί εγκαίρως τυχόν πρόβλημα. Τα άτομα αυτά κυρίως είναι όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό της νόσου, οι παχύσαρκοι, όσοι έχουν υπέρταση, όσοι έχουν διαταραχές των λιπιδίων του αίματος (υψηλά επίπεδα τριγλυκεριδίων και χαμηλή «καλή» ή HDL χοληστερόλη), καθώς και οι γυναίκες που εμφάνισαν διαβήτη κατά την κύηση.

Η έγκαιρη διάγνωση είναι κρίσιμη, διότι πολλοί ασθενείς διαγιγνώσκονται με διαβήτη όταν έχουν ήδη παρουσιάσει επιπλοκές της νόσου.

Προβλήματα στα αγγεία

Η εμφάνιση αθηροσκληρωτικών εκδηλώσεων τείνει να είναι συχνότερη και πρωιμότερη και η εξέλιξή της ταχύτερη στα διαβητικά άτομα σε σχέση προς τους μη διαβητικούς.

Οι εκδηλώσεις της προσβολής των μεγάλων αγγείων (μακροαγγειοπάθειες) οφείλονται κυρίως σε προσβολή των στεφανιαίων αγγείων, των αρτηριών των κάτω άκρων, καθώς και των καρωτίδων και των αρτηριών του εγκεφάλου. Η προσβολή αυτή μπορεί να οδηγήσει σε έμφραγμα του μυοκαρδίου (θανατηφόρου ή μη), αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο (παροδικό ή με μόνιμη βλάβη) αλλά και σε περιφερική αγγειακή νόσο (σοβαρή βλάβη των αρτηριών των ποδιών).

Η θνητότητα και η νοσηρότητα από την μακροαγγειοπάθεια είναι 2 έως 4 φορές μεγαλύτερη στα διαβητικά άτομα. Από τους ενήλικες διαβητικούς, το 75-80% πεθαίνουν τελικά από μακροαγγειοπάθεια. Οι μηχανισμοί της επιταχυνόμενης αθηροσκλήρυνσης στα άτομα αυτά δεν είναι απόλυτα γνωστοί και ξεκαθαρισμένοι.

Ο αυξημένος κίνδυνος της μακροαγγειοπάθειας στο διαβήτη φαίνεται, πάντως, ότι υπάρχει από πολύ νωρίς: από τη φάση της παθολογικής ανοχής στη γλυκόζη.

Η συμβολή στον αυξημένο κίνδυνο της καρδιαγγειακής νόσου των γνωστών παραγόντων κινδύνου (κάπνισμα, υπερχοληστερολαιμία, υπέρταση, υπεργλυκαιμία) πλαισιώνεται από την παρουσία αναδυομένων παραγόντων κινδύνου όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη και η χαμηλού βαθμού χρόνια φλεγμονή, καθώς και από ποιοτικές αλλαγές γνωστών παραγόντων κινδύνου όπως οι μικρές και πυκνές LDL (τα αθηρογόνα σωματίδια της “κακής” χοληστερόλης).

Ρύθμιση άλλων παραγόντων κινδύνου

Τα δεδομένα αρκετών προσφάτων μεγάλων μελετών έχουν στρέψει τη θεραπευτική μας στρατηγική στην αποτελεσματική αντιμετώπιση όλου του πλέγματος των διαταραχών που χαρακτηρίζει τα άτομα με διαβήτη τύπου 2.

Έτσι, πέραν της θεραπείας του σακχάρου οι στόχοι στους υπόλοιπους παράγοντες κινδύνου είναι ιδιαίτερα αυστηροί (βασισμένοι στις ενδείξεις μεγάλων προοπτικών μελετών):

* Αρτηριακή πίεση. Οι πάσχοντες από διαβήτη πρέπει να έχουν συστολική πίεση έως 130-135 mmHg και διαστολική 80 mmHg.

* LDL χοληστερόλη. Οι πάσχοντες από διαβήτη πρέπει να έχουν LDL κάτω από 100 mg%. Όσοι, όμως, έχουν ήδη υποστεί ήδη έμφραγμα του μυοκαρδίου ή άλλο σοβαρό αγγειακό επεισόδιο, ιδανικά πρέπει να έχουν LDL κάτω από 70 mg%. Αυτό καθιστά υποχρεωτική την χορήγηση στην πλειονότητα των ασθενών κάποιας στατίνης (είναι φάρμακο που μειώνει την χοληστερόλη και τα καρδιαγγειακά νοσήματα).

* Ασπιρίνη. Σε όλα τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 ηλικίας άνω των 50 ετών (άνδρες) ή των 60 ετών (γυναίκες) συνιστάται η λήψη ασπιρίνης, εάν συνυπάρχουν και άλλοι παράγοντες κινδύνου (κάπνισμα, υπέρταση, δυσλιπιδαιμία). Η λήψη της ασπιρίνης παράλληλα με τη προσπάθεια αυστηρού μεταβολικού ελέγχου έχει αποδειχθεί πως μειώνει σημαντικά την καρδιαγγειακή νοσηρότητα και θνητότητα στα άτομα αυτά.

* Αλλαγές στον τρόπο ζωής. Είναι πολύ σημαντικές για τα άτομα με διαβήτη. Η απώλεια σωματικού βάρους (5-10% του αρχικού βάρους) και η διατήρηση αυτής της απώλειας, η αύξηση της σωματικής δραστηριότητας (συνιστώνται 150 λεπτά αεροβική άσκηση, όπως περπάτημα, τρέξιμο, ποδήλατο , χορός κλπ την εβδομάδα)και η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να συμβάλλουν στην καλύτερη υγεία και σωματική κατάσταση των ασθενών.

Η θεραπεία

Ο αυστηρός έλεγχος του σακχάρου οφείλει να είναι έγκαιρος και αν είναι δυνατόν με φαρμακευτικά μέσα που δεν αυξάνουν τον κίνδυνο υπογλυκαιμιών.

Στην λογική της ταυτόχρονης μείωσης του σακχάρου με αποφυγή των μεταβολικών επιπλοκών (υπογλυκαιμίες και αύξηση του σωματικού βάρους) η χρήση φαρμάκων που το εξασφαλίζουν κερδίζουν έδαφος.

Μετά την έναρξη της θεραπείας με μετφορμίνη ο γιατρός προχωρά στην ενίσχυση της θεραπευτικής αγωγής χορηγώντας την μετφορμίνη με έναν δεύτερο θεραπευτικό παράγοντα μεταξύ των εξής : σουλφονυλουρία (δημοφιλή, αποτελεσματικά φάρμακα, χαμηλού κόστους αλλά με γρήγορη απώλεια της αποτελεσματικότητάς τους, με κίνδυνο υπογλυκαιμιών και αύξηση του σωματικού βάρους), πιογλιταζόνη (αποτελεσματικό φάρμακο, με διατήρηση μακροχρόνια του γλυκαιμικού έλέγχου, χωρίς κίνδυνο υπογλυκαιμίας αλλά με αύξηση του σωματικού βάρους και αρκετές αντενδείξεις) , βασική ινσουλίνη (το πιο αποτελεσματικό, με κίνδυνο υπογλυκαιμιών, συχνά μη αποδεκτό τόσο νωρίς από τον ασθενή), γλιπτίνη (αναστολείς του ενζύμου DPP-IV , φάρμακα εύκολα, αποτελεσματικά, χωρίς υπογλυκαιμίες και με ουδέτερη δράση στο βάρος γι’ αυτό και εξαιρετικά δημοφιλή) και αγωνιστής των υποδοχέων του GLP-1 (ενέσιμη θεραπεία, όχι ινσουλίνη, εξαιρετικά αποτελεσματικό, χωρίς υπογλυκαιμίες και με μείωση του σωματικού βάρους).tanea


ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
Πέθανε ο Πέτρος Φυσσούν (βίντεο)
Τα νέα της ημέρας
16:26 Πέθανε ο Πέτρος Φυσσούν (βίντεο)