Είναι δεξιόχειρας ή αριστερόχειρας το παιδί σου και τι σημαίνει αυτό;

15 Φεβρουαρίου 2016

Όλοι οι άνθρωποι αναπτύσσουν μία σαφή προτίμηση της μίας πλευράς στο σώμα τους, ενώ υπάρχει μία μικρή εξαίρεση ανθρώπων που χρησιμοποιούν με επιτυχία και χωρίς δυσκολίες και τις δύο πλευρές του σώματος.

Πλευρίωση λοιπόν είναι η κυριαρχία της μίας πλευράς του σώματος έναντι της άλλης ( δεξί χέρι – δεξί πόδι – δεξί μάτι – δεξί αυτί , αριστερό χέρι- αριστερό πόδι- αριστερό μάτι – αριστερό αυτί). Η Πλευρίωση σχετίζεται με το ποιο από τα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου έχει αποκτήσει λειτουργική υπεροχή. Αν το ισχυρότερο είναι το αριστερό ημισφαίριο τότε το άτομο αυτό θα είναι δεξιόχειρας, ενώ αν υπερισχύει το δεξί, θα είναι αριστερόχειρας.

Σε συνέπεια: «Κυριαρχία του χεριού, είναι η προτίμηση του ενός χεριού για να εκτελέσει λεπτές και αδρές κινητικές δεξιότητες, όπως το γράψιμο, το φαγητό, το κόψιμο, το πιάσιμο και πέταγμα μπάλας, το βίδωμα, το κούμπωμα» (Amanda Morin 2012).

Η πρώτη συσχέτιση της προτίμησης χεριού με την εγκεφαλική οργάνωση έγινε από τον Broca (1865), ο οποίος υπέδειξε ότι τόσο η γλωσσική λειτουργία όσο και η δεξιοχειρία αποδίδονται στην έμφυτη ανωτερότητα του αριστερού ημισφαιρίου στους δεξιόχειρες.  Υπέθεσε επίσης, ότι μπορεί να υπάρχουν άτομα στα οποία το φαινόμενο αυτό αντιστρέφεται (αριστερόχειρες).   

Το 90% των ανθρώπων είναι δεξιόχειρες, ενώ μόλις το υπόλοιπο 10% του πληθυσμού είναι αριστερόχειρες. Υπάρχει και 1% έως 2% που χρησιμοποιούν κάθε χέρι εξίσου καλά.

Η πλειοψηφία των ειδικών υποστηρίζουν πως στα βρέφη πολύ συχνά εμφανίζεται η προτίμηση του χεριού στους 6-8 μήνες (Witelson, 1987). Στη συνέχεια χάνεται για να αναπτυχθεί η αμφιπλευρικότα (η χρήση και των 2 άνω άκρων ή 2 κάτω άκρων) ώστε να μπουσουλήσει και να περπατήσει ανεξάρτητα. Η ουσιαστική προτίμηση αρχίζει να εμφανίζεται στις ηλικίες μεταξύ των 3 και 4 χρόνων, και τα περισσότερα παιδιά που εισέρχονται στο Νηπιαγωγείο (ηλικίας 5-6 ετών) έχουν δημιουργήσει μια σαφή προτίμηση στο χέρι.

Για να καταλάβουμε την προτίμηση του χεριού ενός παιδιού, ο ευκολότερος και οικονομικότερος τρόπος είναι αντικειμενική παρατήρηση. Κατά τη διάρκεια της εξέτασης ελέγχεται η ποιότητα εκτέλεσης πράξεων από την αριστερή και δεξιά πλευρά του σώματος. Πολλοί γονείς και ειδικοί μιλούν για την προτίμηση χεριού ελέγχοντας μόνο το γράψιμο του παιδιού. Αυτό είναι ένα πολύ συχνό αλλά και μεγάλο λάθος. Στην ουσία το γράψιμο του παιδιού (με την διαδικασία γραμμάτων), αποτελεί ένα μικρό αριθμό δεξιοτήτων που θα παίξουν ρόλο στο ποια πλευρά προτιμά το παιδί. Ας δούμε μερικά προτεινόμενα πράγματα  που μπορείτε να εφαρμόσετε στο παιδί ώστε να διακρίνετε την προτιμώμενη πλευρά στο χέρι του:

-Με ποιο χέρι χρησιμοποιεί ένα κουτάλι ή ένα πιρούνι.

-Με ποιο χέρι πετάει μία πέτρα μακριά στη θάλασσα.

-Με ποιο χέρι ρίχνει ένα μικρό μπαλάκι σε στόχο.

-Με ποιο χέρι προσπαθεί να πιάσει ένα μπαλάκι που θα του πετάξετε.

-Με ποιο χέρι πετάει το μπαλάκι για να βάλει καλάθι.

-Με ποιο χέρι σηκώνει ένα βαρύ αντικείμενο.

-Με ποιο χέρι καθαρίζει τον πίνακα του σχολείου.

-Με ποιο χέρι παίρνει τα πατατάκια από το σακουλάκι.

-Με ποιο χέρι χρησιμοποιεί εργαλεία.

-Με ποιο χέρι ξεκλειδώνει μια πόρτα.

-Με ποιο χέρι ανοίγει ένα μικρό καπάκι..

 

Ο Εργοθεραπευτής είναι υπεύθυνος για την αξιολόγηση, την ενίσχυση και την ανάδειξη του προτιμώμενου χεριού, σε συνεργασία με Παιδο-νευρολόγο. Οι 2 ειδικότητες  θα πρέπει να εντοπίσουν εάν υπάρχουν και άλλες αναπτυξιολογικές δυσκολίες στο παιδί που επηρεάζουν την εμφάνιση της προτίμησης (ψυχοκινητική καθυστέρηση, εγκεφαλική δυσλειτουργία, ανωριμότητα, δυσπραξία κλπ) και επίσης με Οφθαλμίατρο ή Οπτομέτρη εάν υπάρχουν κάποιες δυσκολίες στην οπτική ικανότητα του παιδιού.

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ