Το γυμνό συρτάκι, οι «ιπτάμενες» γάτες και η οροφή από σκαραβαίους

3 Απριλίου 2016

Η… τέχνη του Γιαν Φαμπρ, ο οποίος από χθες αποτελεί παρελθόν από τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, δεν είναι η πρώτη φορά που προκαλεί θύελλα αντιδράσεων.

Ο Βέλγος καλλιτέχνης είναι συνηθισμένος στις διαμαρτυρίες. Ούτε πέντε, ούτε δέκα αλλά 20.000 emails διαμαρτυρίας έλαβε όταν τον Οκτώβριο του 2012, για τις ανάγκες ενός φιλμ που γύρισε στο δημαρχείο της Αμβέρσας, πέταγε έντρομες γάτες σε σκάλες.

Αυτό υποστηρίζει η βελγική εφημερίδα «La Libre Belgique» σε παλαιότερο άρθρο της, ενώ προσθέτει ότι ο Φαμπρ δέχθηκε επτά βίαιες επιθέσεις και για ένα διάστημα αναγκαζόταν να κοιμάται σε διαφορετικές τοποθεσίες κάθε βράδυ, προκειμένου να μην εντοπίζεται από εξαγριωμένους φιλόζωους.



Τις αντιδράσεις του σε εκείνο το γύρισμα είχαν, επίσης, εκφράσει τόσο ο αντιδήμαρχος της Αμβέρσας, όσο και η οργάνωση για τα δικαιώματα των ζώων Global Action in the Interest of Animals, όπως αναφέρει η εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος».

«Με τρόμο συνειδητοποιήσαμε ότι κακοποιούνται γάτες στο όνομα της τέχνης. Αυτό συνεχιζόταν για ώρες», δήλωσε τότε ο Λικ Μπενζενίρ, υπεύθυνος της διεύθυνσης προστασίας των ζώων της Αμβέρσας, ενώ το γύρισμα σταμάτησε μετά τη διαμαρτυρία του ίδιου του συνεργείου.

Ο Φαμπρ είχε διαβεβαιώσει, τότε, ότι οι γάτες δεν είχαν πάθει το παραμικρό και πως οι διαμαρτυρίες ήταν μία σκευωρία του εθνικιστικού κόμματος NVA.

«Λυπάμαι ειλικρινά που οι γάτες προσγειώνονταν στο έδαφος άτσαλα. Ζητώ συγγνώμη από τους φιλόζωους. Δεν ήταν στις προθέσεις μου να τραυματίσω τις γάτες ή να τους κάνω κακό. Οι γάτες είναι μια χαρά», απαντούσε ο Βέλγος καλλιτέχνης σε συνέντευξή του σε τηλεοπτικό σταθμό της χώρας του, ενώ σε άλλες δηλώσεις του υποστήριξε ότι η performance του παρουσιάστηκε από τα ΜΜΕ με τρόπο υπερβολικό, για να προκαλέσει το συναίσθημα του κοινού.



Ένα χρόνο αργότερα, ο Φαμπρ είχε και πάλι προκαλέσει σάλο με τα γλυπτά του σε έκθεση στη Βενετία. Μάλιστα, ένα από αυτά, η «Pieta», βασισμένο σε έργο του Μιχαήλ Άγγελου, απεικόνιζε τον ίδιο στη θέση Του Χριστού, ενώ η Παναγία που τον αγκάλιαζε, είχε τη μορφή νεκροκεφαλής.

Το συγκεκριμένο έργο δεν εκπροσωπούσε το Βέλγιο στη Μπιενάλε, αλλά η έκθεσή του γινόταν παράλληλα με τις δραστηριότητες της κορυφαίας διοργάνωσης.

«Αριστούργημα ή βλασφημία;» αναρωτιόνταν τότε τα δημοσιεύματα.

«Στόχος μου δεν είναι να μεταφέρω ένα βλάσφημο ή ένα προκλητικό μήνυμα. Πρόκειται για ένα έργο που αποκαλείται “performance γλυπτική” και απεικονίζει τα πραγματικά συναισθήματα μιας μητέρας που επιθυμεί να πάρει τη θέση του νεκρού της γιου», έλεγε τότε ο Βέλγος καλλιτέχνης σε ανακοίνωσή του.



Το 2002 είχε αναλάβει να διακοσμήσει την οροφή των καθρεφτών στο παλάτι των Βρυξελλών. Το έκανε χρησιμοποιώντας τα φτερά σκαραβαίων.

Και όλα αυτά από έναν άνθρωπο που υποστήριζε σε performance του το 2011 στην Πολωνία ότι «η τέχνη με γλίτωσε από τη φυλακή».

Για τις αντιδράσεις που προκάλεσε στην Ελλάδα και οι οποίες τον οδήγησαν σε παραίτηση από την καλλιτεχνική διεύθυνση του φεστιβάλ Αθηνών – Επιδαύρου, ο Φαμπρ ανέφερε στην εφημερίδα "L' avenir" πως αποδέχθηκε την πρόταση του υπουργού Πολιτισμού, «υπό την προϋπόθεση να γίνουν οι καλλιτεχνικές επιλογές μου με πλήρη ελευθερία», και συμπλήρωσε:

«Αυτό φαίνεται ότι δεν είναι δυνατόν να γίνει στην Ελλάδα. Δεν θέλω να εργαστώ σε ένα εχθρικό καλλιτεχνικό περιβάλλον στο οποίο εγώ ήρθα μ' ανοιχτό μυαλό και καρδιά».

www.real.gr

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ