Τα διαχρονικά σκάνδαλα στο χώρο της δημόσιας υγείας

23 Ιουνίου 2016

της Ντάνυ Βέργου, efsyn.gr 

Τον απόηχο των δηλώσεων του αναπληρωτή υπουργού Υγείας Παύλου Πολάκη για τους δικαστές και για όσα ανακαλύπτει ο ίδιος καθημερινά -κατά δήλωσή του- στον τομέα ευθύνης του έρχεται να συμπληρώσει η σημερινή συνάντησή του με τον οικονομικό εισαγγελέα στην Αριστοτέλους.

Σε αυτήν αναμένεται να γίνει ενημέρωση για τα διαχρονικά σκάνδαλα που ταλανίζουν εδώ και πολλά χρόνια τον χώρο της δημόσιας υγείας.

Η «Εφ.Συν.» κάνει σήμερα μια αναδρομή σε υποθέσεις που ελέγχθηκαν απ’ το Σώμα Επιθεωρητών Υγείας και για τις οποίες υπήρξαν ενδείξεις σκανδάλων.

Είναι γνωστό ότι πολλά από τα εκατοντάδες πορίσματα του Σώματος Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας-Πρόνοιας για τις αλχημείες που κόστισαν εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ στο ελληνικό Δημόσιο κι έχουν σταλεί την τελευταία δεκαπενταετία στις αρμόδιες εισαγγελίες εκκρεμούν.

Μαζί και οι ποινικές ευθύνες που καταγράφονται στις πολυσέλιδες εκθέσεις των επιθεωρητών, αφού δεν έχουν αποδοθεί από τις εισαγγελικές αρχές.

Ετσι, τα «πιράνχας» του χώρου των προμηθειών υγείας δαγκώνουν ακόμα.

Οι τεράστιες αποκλίσεις στις τιμές νοσοκομειακών υλικών και μηχανημάτων, μεταξύ νοσοκομείων, ακόμα και κλινικών του ίδιου νοσοκομείου, που ξεκίνησαν στα τέλη της δεκαετίας του 1990, είναι ακόμα εδώ.

Με τη συγκατάθεση πολιτικών, γραφειοκρατών κ.λπ., διαχρονικά, πωλούνται προϊόντα στο κράτος σε ιδιαίτερα υψηλές τιμές, εξασφαλίζοντας υπερκέρδη σε κατασκευάστριες εταιρείες και προμηθευτές.

Αρχικά αυτό γινόταν μέσω νομοθετικών ρυθμίσεων που καθόριζαν το ύψος των τιμών, τις οποίες εισηγούνταν το υπουργείο Υγείας, και στη συνέχεια μέσω της υπονόμευσης της αναθεώρησης του συστήματος προμηθειών υγείας.

Η αντίσταση των όποιων εμπλεκομένων στη διαμόρφωση της πολιτικής τιμών των προμηθειών υγείας σε προτάσεις που θα οδηγούσαν στην εκλογίκευσή τους θέτει πολλά και εύλογα ερωτήματα.

H πρακτική της υπερτιμολόγησης θεσμοθετήθηκε με ΦΕΚ περί ανώτατων τιμών ιατρικών υλικών, με πρώτο εκείνο του 1998 επί κυβέρνησης Σημίτη από το υπουργείο Εμπορίου.

Τα ΦΕΚ που ίσχυσαν μέχρι το 2010 προέβλεπαν εξαιρετικά υψηλές τιμές και ο τρόπος προσδιορισμού τους ήταν αυθαίρετος.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2005 επί υπουργίας Κακλαμάνη το κράτος έκανε μία οριζόντια περικοπή 20-25% στις τιμές για τις οποίες κανείς ποτέ δεν διαμαρτυρήθηκε.

Από εκεί και πέρα... ανέλαβε η Επιτροπή Προμηθειών Υγείας (ΕΠΥ), που συστάθηκε με τον νόμο 3580/2007, επί υπουργίας Δ. Αβραμόπουλου, με στόχο τον «έλεγχο του συνόλου των προμηθειών των δημόσιων φορέων και οργανισμών υγείας» και την εξοικονόμηση 500 εκατ. ευρώ ετησίως.

Τρία χρόνια αργότερα, η υπουργός Υγείας Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου ανέφερε ότι «δεν υπήρχε εγκεκριμένο ενιαίο ετήσιο πρόγραμμα προμηθειών για τα νοσοκομεία, με αποτέλεσμα τα χρέη των νοσοκομείων να εκτιναχθούν στα ύψη».

Το δημιούργημα του Δ. Αβραμόπουλου, πανάκριβο σε λειτουργία και με ελάχιστο έργο, μέσω του οποίου θεσμοθετήθηκε το υφιστάμενο άκρως αναποτελεσματικό συγκεντρωτικό σύστημα προμηθειών υγείας, παραμένει και στις μέρες μας ο κεντρικός φορέας διοίκησης των προμηθειών υγείας.

Αιχμή του δόρατος της πολιτικής της ΕΠΥ είναι το Παρατηρητήριο Τιμών, το οποίο, παρά τις όποιες προτάσεις, εξακολουθεί να προτείνει σε πολλά προϊόντα υψηλές τιμές, από την έναρξη της λειτουργίας του το 2010 έως σήμερα.

Το 2011, με εντολή του τότε υπουργού Υγείας Ανδρέα Λοβέρδου ανατέθηκε σε επιστημονική ομάδα του ΑΠΘ με επικεφαλής τον Δ. Μάρδα να παρουσιάσει ειδική μελέτη, ώστε να γίνουν διορθωτικές κινήσεις στις τιμές.

Η μελέτη που στη συνέχεια απορρίφθηκε καταδείκνυε τις πανάκριβες, σε σχέση με εκείνες κρατών-μελών της Ε.Ε., τιμές στα ορθοπεδικά υλικά.

Συγκεκριμένα, εντόπισε τιμές αυξημένες κατά 1.000 και 2.000% σε σχέση με άλλες χώρες!

Ο ίδιος ο κ. Μάρδας, άλλωστε, πριν από μερικά χρόνια είχε κάνει λόγο για σκάνδαλο στον χώρο των προμηθειών, στο οποίο εμπλέκονται «γιατροί, υπουργοί, υφυπουργοί και πλήθος από γραφειοκράτες, λάτρεις της πολιτικής του “σπεύδετε βραδέως”».

Τα πορίσματα

Τα ευρήματα των επιθεωρητών είναι ικανά να γεμίσουν μία εγκυκλοπαίδεια.

Από τα εκατοντάδες πορίσματα που έχουν διαβιβαστεί στις εισαγγελικές αρχές, κάποια εξελίχθηκαν σε διώξεις και δίκες που κρατάνε χρόνια, ενώ άλλα ουδέποτε προχώρησαν.

Ενδεικτικά αναφέρουμε τις εξής περιπτώσεις:

Η συνεργασία της Siemens με νοσοκομεία αποτέλεσε ξεχωριστό πεδίο έρευνας. Για τη Siemens εκδόθηκαν 72 πορίσματα ελέγχου για 302 συμβάσεις προμήθειας εξοπλισμού και δαπάνες συντήρησης στο Εθνικό Σύστημα Υγείας.

Στα 72 πορίσματα εντοπίστηκε πλήθος περιπτώσεων με μεγάλες αποκλίσεις στις τιμές αγοράς του ίδιου μηχανήματος από διαφορετικά νοσοκομεία, ενώ καταγράφηκαν ατασθαλίες και στις τιμές συντήρησης και ανταλλακτικών.

Μια άλλη περίπτωση αφορούσε μίζες που φέρεται ότι δόθηκαν σε ορθοπεδικούς γιατρούς από την αμερικανική εταιρεία ιατρικού εξοπλισμού «DePuy».

Το πόρισμα καταγράφει δωροδοκία γιατρών δημοσίων νοσοκομείων, στους οποίους φέρεται να έχουν καταλήξει χρήματα από τα «μαύρα ταμεία» της θυγατρικής εταιρείας της αμερικανικής εταιρείας ορθοπεδικών ειδών Johnson & Johnson, «DePuy», για τη διακίνηση ορθοπεδικού υλικού, το οποίο κοστολογούσαν μέχρι και 30% ακριβότερα.

Ο λόγος γίνεται για μίζες ύψους 5,1 εκατομμυρίων ευρώ που καταβλήθηκαν την περίοδο 2002-2005.

Ακόμα μία εντυπωσιακή υπόθεση αφορούσε κύκλωμα που φέρεται ότι προωθούσε την πώληση φαρμάκων συγκεκριμένων εταιρειών.

Συγκεκριμένα, στην υπόθεση ελεγχόταν η συμμετοχή πανεπιστημιακών και διοικητικών υπαλλήλων σε νοσοκομεία, που φέρεται ότι εμπλέκονται και σε άλλο κύκλωμα το οποίο προωθούσε ορθοπεδικά υλικά, ενώ έχει ζητηθεί το άνοιγμα τραπεζικών λογαριασμών για περισσότερα από δέκα άτομα.

Οι έλεγχοι σε μια σειρά από νοσοκομεία ανέδειξαν ένα σύστημα προμηθειών στο οποίο κυριαρχούσε η αδιαφάνεια, όπου τα ιατρικά υλικά αγοράζονταν με απευθείας παραγγελίες χωρίς προεγκρίσεις και φυσικά υπερτιμολογημένα, σωρεύοντας τζίρο και αδικαιολόγητες υπεραξίες στις εταιρείες.

Συγκεκριμένα, οι επιθεωρητές κατέγραψαν στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο της Θεσσαλονίκης τελική ζημιά 2 εκατομμυρίων ευρώ, επισημαίνοντας ότι είχαν δημιουργηθεί παράνομες αποθήκες υλικών των εταιρειών ακόμη και μέσα στα χειρουργεία, ώστε να υπάρχει άμεση πρόσβαση στα προϊόντα αυτά χωρίς έγκριση.

Στη συνέχεια το νοσοκομείο αναγκαζόταν να τα πληρώνει, αφού είχαν ήδη χρησιμοποιηθεί σε ασθενείς. Η πλειονότητα δε των περιστατικών βαφτίζονταν «επείγοντα», προκειμένου να κάνουν οι εμπλεκόμενοι απευθείας παραγγελίες για λόγους ταχύτερης εξυπηρέτησης των ασθενών.

Παρομοίως, στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας το 2011 είδαν οικονομική ζημιά που κρίθηκε καταλογιστέα και οφείλεται σε υπερβολικές τιμές αγοράς και ποσότητες αγγειοχειρουργικών, νευροχειρουργικών, ορθοπεδικών και άλλων υλικών, ύψους 6.832.404,79 ευρώ.

Αισθητικές επεμβάσεις

Παρόμοια σκάνδαλα με ζημιές που αγγίζουν τα 8 εκατ. ευρώ εντοπίστηκαν στα νοσοκομεία ΑΧΕΠΑ, Παπαγεωργίου και Παπανικολάου, ενώ στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης γίνεται λόγος για ατασθαλίες 1.087.694 ευρώ, στο νοσοκομείο Λιβαδειάς 300.000 ευρώ κ.ά.

Υποθέσεις παράνομων αισθητικών πλαστικών επεμβάσεων, όπως μπότοξ, ανόρθωση στήθους, επιθέματα στο πρόσωπο, ρινοπλαστικές, λιποαναρροφήσεις κ.λπ. καταγράφηκαν στο Θριάσιο νοσοκομείο, στο νοσοκομείο «Αγιος Ανδρέας» της Πάτρας και στο Γενικό Κρατικό της Αθήνας.

Στα πορίσματα προκύπτει η πλήρης καταστρατήγηση της νομοθεσίας για την αισθητική χειρουργική, ενώ σημειώνεται ότι κατά κανόνα οι εισαγωγές ασθενών γίνονταν με παραπλανητικές διαγνώσεις, ώστε τα έξοδα να τα αναλαμβάνουν τα ασφαλιστικά ταμεία και κυρίως το ΙΚΑ .

Στο μικροσκόπιο 25 υποθέσεις

Στη σημερινή συνάντηση με τον οικονομικό εισαγγελέα, ο Π. Πολάκης αναμένεται να τον ενημερώσει για περισσότερες από 25 υποθέσεις που αφορούν τη δημόσια υγεία, όπου, μεταξύ άλλων, ξεχωρίζουν: οι υπερτιμολογήσεις υλικών σε νοσοκομεία, ο ΟΚΑΝΑ, το Ιδρυμα Κωφών, τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ, τα έργα στο «Τζάνειο», οι απευθείας αναθέσεις καθαριότητας στο «Ελπίς» κ.ά. και αποτελούν μέρος από τουλάχιστον 350 υποθέσεις που βρίσκονται στο μικροσκόπιο του υπουργείου.

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ