H αρτηριακή πίεση: Γιατί πρέπει να την μετράμε από την παιδική ηλικία

14 Ιουλίου 2016

Η Αρτηριακή πίεση είναι πίεση που έχει το αίμα μέσα στις αρτηρίες. Εκφράζεται με δύο αριθμούς, π.χ. 12 και 8 . Οι αριθμοί αυτοί αντιστοιχούν σε 120 και 80 χιλιοστόμετρα υδραργύρου, που αποτελεί τη διεθνή μονάδα μέτρησης της πίεσης. 
Ο μεγαλύτερος αριθμός , συστολική πίεση, αντιστοιχεί στην πίεση του αίματος στις αρτηρίες όταν η καρδιά συστέλλεται και αδειάζει το αίμα. Ο δεύτερος αριθμός , διαστολική πίεση, αντιστοιχεί στην πίεση του αίματος όταν η καρδιά διαστέλλεται και ξαναγεμίζει με αίμα . 
Η υπέρταση είναι μια κατάσταση στην οποία η αρτηριακή πίεση είναι αυξημένη. 
Ένα ενήλικο άτομο έχει υπέρταση όταν η συστολική του πίεση είναι πάνω από 160 mm Hg και η διαστολική του πάνω από 95 . Και το ένα από τα δύο να συμβαίνει, πάλι το άτομο θα χαρακτηρισθεί ως υπερτασικό. 
Στα παιδιά υπάρχουν πίνακες όπου αναγράφεται η μέγιστη και η ελάχιστη φυσιολογική πίεση αναλόγως με την ηλικία και το φύλο των παιδιών . 
Στα παιδιά θα πρέπει να γίνεται μέτρηση της αρτηριακής πίεσης από την ηλικία των 3-4 χρονών τουλάχιστον μια φορά το χρόνο. Στα πλαίσια του προγράμματος "Υγεία του Παιδιού" γίνεται μέτρηση της αρτηριακής πίεσης σε όλα τα παιδιά της Στ' τάξης των δημοτικών σχολείων . 
Το Πρόγραμμα εκτελείται σε Πανκύπρια κλίμακα και χρηματοδοτείται από το υπουργείο υγείας και την Λαϊκή τράπεζα σε συνεργασία με το υπουργείο Παιδείας. 
Βρήκαμε πως η σοβαρή υπέρταση είναι αρκετά σπάνια όμως οριακή αυξημένη πίεση ή πίεση στα ανώτερα φυσιολογικά όρια είναι συχνή ιδιαίτερα στα παιδιά που είναι παχύσαρκα ή υπέρβαρα ,σε αυτά που καταναλώνουν πολύ αλάτι καθώς και σε αυτά με θετικό οικογενειακό ιστορικό υπέρτασης. 
Σε αυτά τα παιδιά χρειάζεται στενή παρακολούθηση γιατί ίσως είναι οι αυριανοί υπερτασικοί ενήλικες. 

Στους ενήλικες όταν η συστολική πίεση κυμαίνεται στα επίπεδα 140 με 160 και η διαστολική στα επίπεδα των 85-95 η πίεση θεωρείται οριακή . Κάτω από αυτά τα επίπεδα η πίεση είναι φυσιολογική. 

Η υπέρταση αποτελεί ένα σημαντικό κίνδυνο για την υγεία. 
Από την υπέρταση κινδυνεύουν κυρίως η καρδιά, ο εγκέφαλος και τα νεφρά. 

Η λειτουργία της καρδιάς δυσκολεύεται στα άτομα εκείνα που έχουν υψηλή πίεση , με αποτέλεσμα την κόπωση του ζωτικού αυτού οργάνου, και την εμφάνιση καρδιακής ανεπάρκειας. Επίσης η υψηλή πίεση ευνοεί την εναπόθεση λίπους στα τοιχώματα των στεφανιαίων αγγείων , που αιματώνουν την καρδιά. 
Έτσι αυξάνεται ο κίνδυνος για στεφανιαία νόσο και εμφράγματος . 
Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιοπάθειας σε άτομα με αρτηριακή πίεση πάνω από 160 mm Hg είναι 2,3 φορές περισσότερος απ' ότι σε άτομα με αρτηριακή πίεση κάτω από 140 mm Hg. 
H βλάβη που προκαλείται στα αγγεία του εγκεφάλου μπορεί να γίνει αιτία ενός εγκεφαλικού επεισοδίου ή μιας σταδιακής καταστροφής των κυττάρων του εγκεφάλου με πολύ σημαντικές συνέπειες για την σωματική και ψυχική υγεία . 
Η υπέρταση μπορεί να προκαλέσει και βλάβη στις νεφρικές αρτηρίες, με συνέπεια την σταδιακή καταστροφή των καταστροφή των νεφρών και νεφρική ανεπάρκεια. 
Υπάρχουν παράγοντες που δημιουργούν αυξημένες πιθανότητες να εμφανίσει κάποιο άτομο υπέρταση. Αυτοί είναι η παχυσαρκία, η αυξημένη κατανάλωση αλατιού, το αλκοόλ , η καθιστική ζωή, καθώς και η κληρονομικότητα. 
Στα υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά καθώς και σε αυτά με μεγάλη κατανάλωση αλατιού ή θετικό οικογενειακό ιστορικό υπέρτασης (σε γονείς αδέλφια κλπ ) βρήκαμε στα πλαίσια του προγράμματος "Υγεία του Παιδιού" υψηλότερες μέσες τιμές συστολικής και διαστολικής πίεσης από ότι στα λοιπά παιδιά ίδιας ηλικίας και φύλου. 

Επίσης ο κίνδυνος υπέρτασης αυξάνει με την ηλικία και ιδίως μετά τα 50 χρόνια . 
Με εξαίρεση την κληρονομικότητα και την ηλικία οι υπόλοιποι παράγοντες μπορούμε να τους ελέγξουμε σχετικά εύκολα και έτσι να προλάβουμε την υπέρταση. 

Παρ' όλα όσα νομίζει ο περισσότερος κόσμος η υπέρταση συνήθως δεν έχει συμπτώματα . Την ανακαλύπτουμε συχνά μετά από μετρήσεις που έγιναν τυχαία . 
Μερικές φορές μπορεί να υπάρχουν κάποια συμπτώματα όπως βούισμα στα αυτιά , πρωινοί πονοκέφαλοι, ζαλάδες κλπ. Πολλές φορές όμως αυτά τα συμπτώματα είναι άσχετα με την υπέρταση και μπορεί να οφείλονται σε άλλες ασθένειες . 
Έχει άρα μεγάλη σημασία η τακτική μέτρηση της αρτηριακής πίεσης ανεξάρτητα από την παρουσία ή μη συμπτωμάτων. Μετά την ηλικία των 4 -5 χρονών , από την παιδική δηλαδή ηλικία ,συνιστάται να μετράμε την πίεση μας μια φορά τουλάχιστον τον χρόνο. 
Η έγκαιρη διάγνωση της υπέρτασης είναι μεγάλης σημασία . Σε περίπτωση που διαπιστωθεί υπέρταση τότε αυτή πρέπει να αντιμετωπίζεται ώστε να επανέρχεται σε φυσιολογικά επίπεδα. 
Η θεραπεία της υπέρτασης διακρίνεται σε δύο στάδια . 
Η μη φαρμακευτική και η φαρμακευτική αντιμετώπιση της υπέρτασης. 
Στόχος μας είναι να πέσει η πίεση σε επίπεδα κάτω από 140 mm Hg για την συστολική πίεση και κάτω από 90 mm Hg για την διαστολική πίεση. 
Η μη φαρμακευτική θεραπεία συνιστάται στην κατάλληλη δίαιτα η οποία δεν περιλαμβάνει αλάτι, στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας , την μείωση κατανάλωσης αλκοόλ και την αύξηση της σωματική άσκησης. 
Σε ότι αφορά την φαρμακευτική αγωγή , η επιλογή του κατάλληλου φαρμάκου και της σωστής δοσολογίας θα πρέπει να γίνεται πάντα κατόπιν οδηγιών και παρακολούθησης ιατρού. 
Η μη φαρμακευτική αγωγή προηγείται της φαρμακευτικής ή συνδυάζεται με αυτή για να 
πετύχουμε έλεγχο της πίεσης με όσον το δυνατό τα λιγότερα φάρμακα και με τις μικρότερες δόσεις των φαρμάκων . 

Τα υπερτασικά άτομα θα πρέπει να ελέγχουν την χοληστερόλη και το σάκχαρο αίματος τους και να μην καπνίζουν, μια που οι παράγοντες αυτοί επιδεινώνουν σημαντικά τις συνέπειες της υπέρτασης. 

Από την παιδιατρική εταιρεία Κύπρου 

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ