Παναγιώτης Νίκας, ο επιχειρηματίας που άλλαξε τα δεδομένα στην ελληνική αλλαντοβιομηχανία

5 Σεπτεμβρίου 2017

Θλίψη γέμισε τον επιχειρηματικό κόσμο, αλλά και τους οικείους του, η είδηση του θανάτου του Παναγιώτη Νίκα. Ήταν ένας από τους ελάχιστους επιχειρηματίες που κατάφερε να συνδέσει το όνομά του με το προϊόν που πουλούσε, καθώς ήταν ιδιαίτερα υπερήφανος γι’ αυτό. Ο λόγος φυσικά για τα προϊόντα της αλλαντοβιομηχανίας «ΝIΚΑΣ», η οποία από την ίδρυσή της τη δεκαετία του ’60 μέχρι και σήμερα, κυριαρχεί στο χώρο των τροφίμων.

Ο Παναγιώτης Νίκας δεν επαναπαύτηκε στις δάφνες της επιτυχίας, αλλά αντίθετα προχώρησε στην ίδρυση και ανάπτυξη μιας σειράς άλλων εταιρειών. Ιδιαίτερα δραστήριος μέχρι το τέλος, ασχολήθηκε με πλήθος προϊόντων της ελληνικής γης, είτε μόνος του, είτε συνεταιρικά. Ο μόνος που μπόρεσε να τον σταματήσει ήταν τελικά ο θάνατος. Απεβίωσε το απόγευμα της Κυριακής, σε ηλικία 85 ετών, αφήνοντας πλέον στον γιο και τα εγγόνια του να συνεχίσουν τις επιχειρηματικές δραστηριότητες της οικογένειας.

Η ίδρυση της «ΝΙΚΑΣ» από τον Σπαρτιάτη επιχειρηματία

Γεννημένος στη Σπάρτη το 1932, ο Παναγιώτης Νίκας φεύγει κάποια στιγμή από τη Λακωνική γη για την Αθήνα. Στην πρωτεύουσα θα έχει την πρώτη του επαφή με την αλλαντοποιία στα μέσα της δεκαετίας του 1950, όταν εργαζόταν στο λογιστήριο μιας μικρής μονάδας στην Ακαδημία Πλάτωνος.

Με εφόδια την εμπειρία που έχει αποκτήσει και το επιχειρηματικό του δαιμόνιο, ο Παναγιώτης Νίκας ιδρύει την ομώνυμη αλλαντοβιομηχανία το 1966. Ήταν η πρώτη από μια σειρά εταιρειών που έμελλε να δημιουργήσει. Όραμά του ήταν η δημιουργία ξεχωριστών αλλαντικών που βασίζονταν στην καλή ποιότητα και στην υψηλή ασφάλεια.

Το 1970 αποκτούνται ιδιόκτητες εγκαταστάσεις κι ένα χρόνο αργότερα ξεκινά η «επίσημη» δραστηριοποίηση της Π. Γ. ΝIΚΑΣ Α.Β.Ε.Ε.

Οι καινοτομίες και ο εκσυγχρονισμός της βιομηχανίας αλλαντικών

Η «ΝIΚΑΣ» υπό την καθοδήγηση του ιδρυτή της έφερε κυριολεκτικά επανάσταση στον χώρο των αλλαντικών καταφέρνοντας έτσι να καθιερωθεί. Ο αυτοδημιούργητος επιχειρηματίας «πιάνει» την εποχή και εκσυγχρονίζει την βιομηχανία αλλαντικών. Τόσο η ανάπτυξη του βιοτικού επιπέδου των Ελλήνων (πλέον κάθε σπίτι στην Αθήνα διέθετε ηλεκτρικό ψυγείο) όσο και η ανάπτυξη των σούπερ μάρκετ τον οδήγησαν στο να αυξάνει συνεχώς την παραγωγή του και να ρίχνει στην αγορά νέα προϊόντα. Το 1972 γίνεται η πρώτη εταιρεία στην Ελλάδα που βγάζει παριζάκι καθώς και αλλαντικό σε τετράγωνο σχήμα για τοστ.

Ακολουθούν συνεχώς νέες καινοτομίες, με την εισαγωγή προϊόντων που για πρώτη φορά εμφανίζονται στην Ελλάδα. Μεταξύ αυτών το πρώτο χωριάτικο σε μικρό λουκανικάκι «μπουκιά» και το πρώτο αλλαντικό με φιλέτο γαλοπούλας.

Το 1991 η «ΝIΚΑΣ» γίνεται η πρώτη εταιρεία του κλάδου που εισέρχεται στο Χρηματιστήριο Αθηνών, ενώ το 1992 πραγματοποιεί αύξηση μετοχικού κεφαλαίου. Παράλληλα, προχωρά στην κατασκευή πρότυπης παραγωγικής μονάδας στον Άγιο Στέφανο και το 1997 ιδρύει εταιρείες παραγωγής και διάθεσης αλλαντικών σε Βουλγαρία και Σκόπια.

Εξαγορές, νέοι κλάδοι και είσοδος στην αμερικανική αγορά

Η περίοδος 1998-2000 χαρακτηρίζεται από συνεχείς εξαγορές, είσοδο σε νέους κλάδους όπως το νωπό και κατεψυγμένο κρέας, αλλά και σε παρεμφερείς τομείς όπως η βιολογική κτηνοτροφία. Παράλληλα, ο επιχειρηματίας ιδρύει την εταιρεία επεξεργασίας και τυποποίησης ελαίων και ελαιόλαδου «Αλέα» στη Λακωνία ενώ εξαγοράζει δυο τυροκομικές μονάδες στην Θήβα και Πάτρα και ιδρύει ακόμη μια στο ∆οµοκό. Συγχρόνως αποφασίζεται η είσοδος στην αγορά των ΗΠΑ μέσω της «Nikas USA».

Η κρίσιμη απόφαση

Η κρίσιμη στιγμή έρχεται τον Νοέμβριο του 2003. Σε ηλικία 71 ετών ο Παναγιώτης Νίκας αποφασίζει να πουλήσει το 49,92% της αλλαντοβιομηχανίας του στην Global Finance έναντι 60 εκατ. ευρώ. Ο ίδιος απέδιδε την κίνηση αυτή σε απουσία ικανής διάδοχης κατάστασης. Ωστόσο, όπως θα ομολογούσε αργότερα, η κίνηση του ήταν λανθασμένη τόσο σε επίπεδο τιμήματος, όσο και για τα διατροφικά σκάνδαλα που ακολούθησαν. Στο ερώτημα βέβαια αν θα την αγόραζε εκ νέου, εμφανιζόταν σίγουρος: «Ούτε για ένα ευρώ»!

Ήταν το τέλος;

Με την αποχώρησή του, παραιτούμενος από κάθε διοικητική θέση στη «ΝΙΚΑΣ», πολλοί βιάστηκαν να «αποσύρουν» τον επιχειρηματία από την ενεργό δράση, προδιαγράφοντας οριστικό τέλος στις δραστηριότητές του. Ο ίδιος τους διέψευσε πανηγυρικά!

Ξαναμπήκε στα αλλαντικά μέσω της «Λακωνικής Τροφίμων» και δραστηριοποιήθηκε σε διάφορους τομείς στο χώρο των τροφίμων όπως με την ελιά και το ελαιόλαδο μέσω της «Αλέα», ακόμη και με το εμφιαλωμένο νερό με το σήμα «Δίρφυς». Επίσης μαζί με τον Παντελή Παντελιάδη (My Market, Metro, φέτα Ήπειρος) δημιουργούν τη μονάδα βιολογικής κτηνοτροφίας Οικοφάρμα Πελλοπονήσου.

Ο δαιμόνιος επιχειρηματίας στρέφεται στα delicatessen προϊόντα

Στα κεντρικά γραφεία της «Νίκας Συμμετοχών» στο Κολωνάκι, ο Παναγιώτης Νίκας παρότι βρίσκεται στην όγδοη δεκαετία της ζωής του και έχοντας ξεφύγει από το περιβάλλον της βιομηχανικής μονάδας, διοικεί έναν όμιλο που επιδιώκει με πιο φινετσάτο τρόπο να προσφέρει ξεχωριστά delicatessen προϊόντα.

Οι παραγωγικές μονάδες του νέου ομίλου είναι εγκατεστημένες σε διάφορες περιοχές ανά την Ελλάδα. Κάθε μονάδα και μία ξεχωριστή παραγωγική δραστηριότητα. Από τη βιομηχανική περιοχή της Τρίπολης, τη Δεσφίνα της Φωκίδας, έως τη Λακωνία και την Αττική εκτείνονται οι εγκαταστάσεις του ομίλου. Με διάφορες φίρμες, η «Νίκας Συμμετοχών» εμπορεύεται τυποποιημένα -βιολογικά και μη- προϊόντα, όπως μία μεγάλη γκάμα από αλλαντικά, λάδι, ελιές και γαλακτοκομικά.

Ο ίδιος σχολιάζοντας την επάνοδό του στο βιομηχανικό γίγνεσθαι το 2009 δηλώνει ότι επιθυμεί να δώσει και πάλι το «παρών» με έμφαση στα ελληνικά προϊόντα αλλαντικών υψηλής ποιότητας, χωρίς εκπτώσεις. Όραμα του να «μεταμορφώσει» ακόμη και το πιο απλό προϊόν σε είδος gourmet. Ήταν το νέο του στοίχημα, καθώς ίσως να μη συγχώρεσε ποτέ τον εαυτό του για το γεγονός ότι το δημιούργημά του, η άλλοτε κραταιά βιομηχανία αλλαντικών, δεν κατέχει τα πρωτεία στον επιχειρηματικό στίβο.

Μιλώντας τότε στο «Πρώτο Θέμα» τόνιζε: «Είναι γεγονός ότι τον τελευταίο καιρό παρά την οικονομική αστάθεια που επικρατεί στις αγορές, επιδιώκω να διαπραγματευτώ επαγγελματικές ευκαιρίες που θα αναδείξουν την ελληνικότητα των προϊόντων. Αυτή τη φορά δεν είναι αγώνας δρόμου για το οικονομικό έπαθλο. Ασφαλώς το κέρδος είναι συνυφασμένο με το επιχειρείν. Μου αρέσει όμως που μπορώ και στον τόπο μου, στη Λακωνία, να προσφέρω με τον δικό μου τρόπο. Να αναδείξουμε τα τοπικά προϊόντα, να υπενθυμίσουμε στον κόσμο την ελιά και το λάδι της Μάνης και της Λακωνίας. Εκεί σήμερα είναι στεγασμένα, εκτός από τη μονάδα παραγωγής λαδιού, συνεδριακό κέντρο και εκθεσιακός χώρος για την ανάδειξη και τοπικών βιολογικών προϊόντων.

Τα επιχειρηματικά βήματα του γιου στην Αμερική

Τα επιχειρηματικά βήματα του πατέρα, ακολουθεί και ο γιος του, Γιώργος, τον οποίο απέκτησε με τη σύζυγό του Αλεξάνδρα. Ευτύχησε μάλιστα να δει και τρία εγγόνια από αυτόν.

Στον επιχειρηματικό στίβο, ο Γιώργος δραστηριοποιείται με επιτυχία στην παραγωγή κρεατοσκευασμάτων μέσω της «Μέγα Γύρος» και στη μαζική εστίαση στο εξωτερικό μέσω της «GRK Fresh Greek». Η «Μέγας Γύρος» που ιδρύθηκε το 2007 με έδρα τον Ασπρόπυργο, σε σύντομο χρονικό διάστημα απέκτησε σημαντική θέση στην συγκεκριμένη αγορά στην Ελλάδα. Η εταιρεία έχει επεκταθεί παραγωγικά και στις ΗΠΑ, όπου λειτουργεί εργοστάσιο στο Νιου Τζέρσεϋ, επένδυση που ξεπέρασε τα 4,5 εκατ.ευρώ, ενώ δημιουργήθηκε και αλυσίδα καταστημάτων εστίασης με την επωνυμία GRK.

Η αρχή στα εστιατόρια έγινε το 2012 με το πρώτο «GRK Fresh Greek» που ήθελε να μπει σφήνα στην αγορά των burgers και των tacos. Ακολούθησαν κι άλλα εστιατόρια σε πόλεις όπως το Μανχάταν και η Ουάσιγκτον, ενώ στόχος του Γιώργου Νίκα είναι να επεκταθεί σε όλες τις βασικές Πολιτείες των ΗΠΑ.

Άφησε το στίγμα του στην ελληνική αγορά των τροφίμων

Ο Παναγιώτης Νίκας αν και κατοικούσε μόνιμα στην Αθήνα ποτέ δεν έχανε την ευκαιρία να επισκέπτεται τη γενέτειρά του Σπάρτη, όπου και διέθετε σπίτι στην περιοχή της μητρόπολης. Μετά τον χωρισμό του με την Αλεξάνδρα, παντρεύτηκε τη Μαρία με την οποία συμπορεύτηκαν μέχρι το τέλος της ζωής του.

Με τις επιλογές και τις δραστηριότητές του άφησε το στίγμα του στην ελληνική αγορά των τροφίμων. Είχε άλλωστε διατελέσει επί 10 έτη πρόεδρος του ΣΕΒΕΚ, του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών Επεξεργασίας Κρέατος, του οποίου ήταν επίτιμος πρόεδρος.

Σύμφωνα με τον ΣΕΒΕΚ, «κατά την περίοδο της προεδρίας του πραγματοποιήθηκαν σημαντικά βήματα αναβάθμισης του κλάδου, όπως η σύνταξη οδηγού ορθής υγιεινής πρακτικής, η σύνταξη εγχειριδίου για την ποσοτική αναγραφή του περιεχομένου κρέατος, η σύσταση και λειτουργία συμβουλευτικής – επιστημονικής επιτροπής, και άλλα πολλά». Επιπλέον, με τη δύναμη της επιχειρηματικής παρουσίας και των προϊόντων του επέβαλλε αυστηρούς εμπορικούς κανόνες, ομαλοποιώντας τις συνθήκες λειτουργίας της αγοράς.

Εκτός όμως από πρόεδρος του ΣΕΒΕΚ, ο Παναγιώτης Νίκας είχε επίσης διατελέσει πρόεδρος και αντιπρόεδρος της Τραπέας Τροφίμων - Ίδρυμα για την καταπολέμηση της πείνας, καθώς και πρόεδρος Λέσχης Φίλων Ελαιολάδου ΦΙΛΑΙΟΣ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι παρότι ο ίδιος είχε αποχωρήσει εδώ και η χρόνια από τη «ΝΙΚΑΣ», η εταιρεία που ο ίδιος ίδρυσε και ανέπτυξε, ανακοίνωσε ότι στη μνήμη του θα δωρίσει 3.000 ευρώ για την ενίσχυση των σκοπών του «Χαμόγελου του Παιδιού».


ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
Χρήματα και σχέσεις: 5 τρόποι για να μην υπάρξουν προβλήματα
Αφορμή καυγάδων και εντάσεων, το θέμα των...
«Η γλώσσα του σώματος στην κατάθλιψη»
Η μη λεκτική ή εξωλεκτική επικοινωνία...