Μπορείς να ξεχωρίσεις το καλό από το κακό άγχος;

22 Αυγούστου 2013

Το άγχος µπορεί να είναι καλό....Το άγχος είναι κάτι που βιώνουµε όλοι µας κάποιες στιγµές. Είναι ο τρόπος µε τον οποίο το σώµα µας προετοιµάζεται να αντιδράσει απέναντι σε απειλές και κινδύνους.

Παρόλο που ακούγεται παράξενο, το άγχος µπορεί να είναι καλό. Χωρίς αυτό, δεν θα µπορούσαµε να αντιδράσουµε αποτελεσµατικά απέναντι σε άγνωστες καταστάσεις. Αλλά πρώτα, ας δούµε από πού πηγάζει το άγχος;

Γράφει ο Θωµάς Καλπάκογλου, PhD Κλινικός Ψυχολόγος διδάκτωρ του Παν/µίου Manchester, συνεργάτης της  Αναστασία Καλατζή - Αζίζι, Καθηγήτρια Κλινικής Ψυχολογίας, στο Πανεπιστήμιο Αθηνών

Για να καταλάβουµε από πού πηγάζει το άγχος πρέπει να γυρίσουµε πίσω µερικές χιλιάδες χρόνια. Στην πραγµατικότητα, πρέπει να γυρίσουµε στην εποχή που οι πρόγονοι µας ζούσαν στα δάση. Εξαιτίας των τότε συνθηκών, υπήρχε πάντα η απειλή να τους επιτεθούν ή να τους σκοτώσουν τα άγρια ζώα. Προφανώς, κάτω από τέτοιες συνθήκες, χρειάζονταν κάποιον τρόπο για να µπορούν να αντιδράσουν και να επιζήσουν. Έπρεπε να βρεθεί κάποιος τρόπος για να µπορούν να διαισθάνονται τον κίνδυνο και να ενεργούν µε τον καλύτερο τρόπο - είτε να σκοτώσουν το ζώο και να το χρησιµοποιήσουν για τροφή, είτε να τραπούν σε φυγή (απόδραση). Αυτό λοιπόν που χρειάζονταν ήταν το άγχος!!

Το άγχος βοηθούσε τους προγόνους µας να αντιµετωπίζουν τους κινδύνους. Προετοίµαζε το σώµα τους για "δράση". Χωρίς αυτό, ίσως και να µην είχαν επιζήσει.

Ευτυχώς, οι κίνδυνοι που αντιµετωπίζουµε σήµερα δεν είναι ίδιοι. Υπάρχουν ελάχιστες πιθανότητες να βρεθούµε απέναντι σε άγρια ζώα στην καθηµερινή µας ζωή. Παρόλο όµως που δεν έχουµε τα ίδια προβλήµατα µε τους προγόνους µας, το σώµα µας δεν έχει αλλάξει από τότε. Ακόµα έχουµε τα ίδια συναισθήµατα και ακόµα βιώνουµε άγχος. Τα προβλήµατα µας µπορεί να είναι διαφορετικά, αλλά ακόµα και σήµερα είναι καλό να βιώνουµε κάποιο άγχος, ιδιαίτερα σε καινούργιες καταστάσεις.

Το λίγο άγχος µπορεί να είναι χρήσιµο. Μπορεί να µας βοηθήσει να έχουµε την απαρραίτητη διέγερση για να ενεργήσουµε µε τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Για παράδειγµα, έχουµε ακούσει πολλές φορές µαθητές να έχουν άγχος λίγο πριν τις εξετάσεις, τους ηθοποιούς πριν από µια παράσταση, τους αθλητές πριν από κάποιο αγώνα, κλπ. Για όλους αυτούς, το λίγο άγχος είναι απαρραίτητο για να έχουν τη µέγιστη δυνατή απόδοση.

Πότε γίνεται το άγχος πρόβληµα;

Κάποιοι άνθρωποι έχουν άγχος σε καταστάσεις που δεν είναι απειλητικές ή άγνωστες (πχ. στο σπίτι ή στα ψώνια). Άλλοι βιώνουν υπερβολικό άγχος και δεν µπορούν να δραστηριοποιηθούν κανονικά. Σ΄ αυτή την περίπτωση, το υπερβολικό άγχος εµποδίζει την καθηµερινή ζωή. Αν ξαναγυρίσουµε για λίγο στους προγόνους µας, είδαµε ότι αυτοί είχαν να αντιµετωπίσουν διαφορετικές απειλές από τις δικές µας. Λόγω της φύσης εκείνων των απειλών, έπρεπε να βιώσουν µεγάλο άγχος. Το σώµα µας, που δεν διαφέρει απ΄ το δικό τους, µπορεί επίσης να βιώσει µεγάλο άγχος. Αλλά αυτό δεν είναι απαρραίτητο στις συνθήκες που επικρατούν σήµερα. Μάλιστα, όταν αυτό συµβαίνει, δεν είναι καθόλου χρήσιµο.

Εάν έχουµε πολύ άγχος σε καταστάσεις που δεν είναι απειλητικές ή σε κάποιες συγκεκριµένες καταστάσεις, τότε είναι πολύ πιθανό το άγχος να είναι ένα σοβαρό πρόβληµα. Αντί να µας βοηθά, εµποδίζει τη φυσιολογική µας ζωή.

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ