Καρκίνος και σεξουαλικότητα. Μπορούν να συνυπάρχουν.

6 Φεβρουαρίου 2014

 

Η ζωή των ασθενών με καρκίνο πραγματικά και ουσιαστικά διαταράσσεται. Η διάγνωση εισβάλλει κι αλλάζει ότι ήταν μέχρι εκείνη τη στιγμή δεδομένο. Αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία στις μέρες μας, όταν πλέον με τη βοήθεια των νέων θεραπειών που αυξάνουν το προσδόκιμο ζωής, ο καρκίνος θεωρείται ένα χρόνιο νόσημα . Ένα νόσημα  δηλαδή το οποίο αν και αλλάζει κάθε πτυχή της ζωής, απαιτεί από τον ασθενή να προσαρμοστεί και να ζήσει με αυτό. Απαιτεί από τον άνθρωπο να ξεπεράσει τον αρχικό τρόμο και τη φρίκη και να βρει τη δύναμη να συνεχίσει, ακόμα κι όταν όλες οι σταθερές του έχουν κλονιστεί.

Η εμπειρία του καρκίνου αδιαφιλονίκητα αλλάζει τα πάντα. Αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο τα άτομα βλέπουν τον εαυτό τους, αλλάζει τη σχέση με το σώμα τους , την ικανότητά τους να διατηρούν δεσμούς οικειότητας με τους σημαντικούς άλλους, καθώς και να έχουν σεξουαλικές επαφές με τους ερωτικούς τους συντρόφους. Πολλές μελέτες έχουν αναδείξει την επίδραση των καρκινοθεραπειών στη σεξουαλική λειτουργία των ασθενών. Πολύ λιγότερο όμως έχουν διερευνηθεί  οι λόγοι για τους οποίους το ζήτημα της σεξουαλικότητας αποσιωπάται τόσο από τους ασθενείς όσο και από τους ιατρούς.

Η αποσιώπηση του ζητήματος της σεξουαλικότητας μελετήθηκε από αυστραλούς ερευνητές, οι οποίοι σε μια πρώτη φάση ανέδειξαν τον αγώνα των ασθενών να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα. Έφεραν στο προσκήνιο την προσπάθεια των ανθρώπων αυτών να αναγνωρίσουν τη νέα αίσθηση του εαυτού τους και να δοκιμάσουν τη διαφορετική εμπειρία των ιδιαίτερων προσωπικών τους στιγμών μετά τον καρκίνο. Οι ασθενείς παράλληλα ανέφεραν την ανάγκη τους να αντιμετωπίζονται από τους ιατρούς τους ως  ξεχωριστά άτομα με δικαίωμα ενεργητικής συμμετοχής στη θεραπευτική διαδικασία, καθώς και να λαμβάνουν πρακτικές συμβουλές και συναισθηματική υποστήριξη. Ταυτόχρονα όμως αναδείχτηκε και η μεγάλη δυσκολία των ασθενών αυτών να ξεκινήσουν με τους ιατρούς τους  μια συζήτηση γύρω από το θέμα της σεξουαλικότητας.

Δυστυχώς ένα από τα πιο σημαντικά ευρήματα της μελέτης ήταν η αδυναμία των ιατρών να ανοίξουν εκείνοι το ζήτημα της σεξουαλικότητας  στους ασθενείς με καρκίνο. Οι ερευνητές θεωρούν πως πολλοί φοβούνται  πως θα είναι σαν να ανοίγουν το κουτί της Πανδώρας και μετά δε θα μπορούν να διαχειριστούν την κατάσταση. Βρέθηκε μάλιστα πως κάποιοι ιατροί έβγαζαν αυθαίρετα  συμπεράσματα για την σεξουαλική ζωή των ασθενών τους, βασισμένα στην ηλικία, το φύλο, την κουλτούρα, ή τη διάγνωση, χωρίς να έχουν απευθύνει ούτε μια σχετική ερώτηση στους ίδιους τους ασθενείς.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, οι επιστήμονες υγείας που εργάζονται με καρκινοπαθείς, θα πρέπει να εξετάσουν τι σημαίνει για τους ίδιους η σεξουαλικότητα και η σεξουαλική επαφή, καθώς και το βαθμό στον οποίο οι ορισμοί αυτοί επηρεάζουν το επάγγελμά τους. Παράλληλα είναι σημαντική η εκπαίδευση των ειδικών, έτσι ώστε να αποκτήσουν τις μεθόδους και τα εργαλεία που θα τους επιτρέψουν να προσεγγίσουν με επιτυχία το ζήτημα της σεξουαλικότητας και να υποστηρίξουν τους ασθενείς.

Πολλοί ασθενείς με καρκίνο αισθάνονται το σώμα τους σαν ένα πεδίο μάχης. Ένα σώμα που φέρει τον «εχθρό» και ταυτόχρονα δέχεται  όλες αυτές τις επιθετικές θεραπείες για να τον εξοντώσει. Υπό αυτό το καθεστώς το άτομο δυσκολεύεται να αναγνωρίσει αυτό το σώμα ως δικό του. Δυσκολεύεται να απολαύσει με αυτό, καθώς και να χαρίσει απόλαυση. Υπάρχει όμως και μια διαφορετική οπτική πολύ αισιόδοξη και πολύ αληθινή. Το σώμα του καρκινοπαθούς είναι ένα σώμα που δίνει μάχες  καθημερινά. Διεκδικεί κάθε στιγμή τη ζωή και τις ηδονές της και γι αυτό είναι πιο ζωντανό από ποτέ. Είναι ένα σώμα που αγωνίζεται για να απολαύσει και κανένας δε θα πρέπει να του το στερήσει.

 

Το άρθρο υπογράφει η Αλεξάνδρα Γυφτοπούλου

Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, επιστημονική συνεργάτιδα του Ανδρολογικού

Ινστιτούτου Αθηνών

www.andrologia.gr

 

 

 

 

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ