Γαστραντερίτιδα: Μάθε τα συμπτώματα και πως μεταδίδεται

27 Ιουνίου 2014
Γράφει για το boro.gr o Δρ. Χάρης Πίτταρος 
Διευθυντής Παθολόγος, Διευθυντής Ιατρικής Υπηρεσίας, Ιατρικού Κέντρου Αθηνών, Όμιλος Ιατρικού Αθηνών


Η γαστρεντερίτιδα είναι μία νόσος που χαρακτηρίζεται από φλεγμονή του γαστρεντερικού συστήματος και προκαλεί διάρροιες, έμετο, κοιλιακό άλγος και κράμπες. 

Η πλειονότητα των περιπτώσεων γαστρεντερίτιδας στα παιδιά παγκοσμίως οφείλεται στο ροταϊό. Στους ενήλικες, πιο συχνές αιτίες είναι ο  νοροϊός και  άλλα παθογόνα, όπως οι αδενοϊοί. Λιγότερο συχνά αίτια γαστρεντερίτιδας αποτελούν άλλα βακτηρίδια που προκαλούν συμπτώματα είτε μέσω φλεγμονής του εντερικού τοιχώματος είτε μέσω παραγωγής τοξίνης. (σαλμονέλα, σιγκέλλα, κολοβακτηρίδιο, καμπυλοβακτηρίδιο).

Τα κυριότερα συμπτώματα της γαστρεντερίτιδας είναι οι διάρροιες και οι έμετοι. Άλλα συμπτώματα είναι η ναυτία, κοιλιακά άλγη και ο πυρετός. Μπορεί  να διαρκέσει 1-10 ημέρες, συνήθως όμως δεν ξεπερνάει τα 1-2  24ωρα. Οι βακτηριακές λοιμώξεις συνδέονται με επιπλέον στοιχεία, όπως αίμα στις κενώσεις και γενικά διαρκούν πολύ περισσότερο από τις ιογενείς γαστρεντερίτιδες.

Η ιογενής γαστρεντερίτιδα μεταδίδεται σχετικά εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο, και η μετάδοσή της είναι πιο συχνή σε μέρη όπου υπάρχει συγκέντρωση μεγάλου πληθυσμού, όπως νοσοκομεία, σχολεία, γηροκομεία, στρατόπεδα, κατασκηνώσεις.
αφού ο ιός βρίσκεται στα κόπρανα και στους εμετούς των ασθενών. Συνήθως οι ασθενείς είναι μεταδοτικοί από την έναρξη των συμπτωμάτων έως και για 3 ημέρες μετά τη ανάρρωσή τους.

Η μετάδοση γίνεται μετά την κατανάλωση κάποιου τροφίμου ή ποτού που έχει μολυνθεί από άτομο που πάσχει από γαστρεντερίτιδα. Άλλος τρόπος μετάδοσης είναι η κατανάλωση ωμών οστρακοειδών που αλιεύτηκαν από μολυσμένα ύδατα ή η κατανάλωση νερού μολυσμένου από λύματα. Η εισπνοή μολυσμένων σταγονιδίων μπορεί επίσης να συντελέσει στη μόλυνση του ατόμου. Ο χρόνος επώασής της είναι 12-72 ώρες και μπορεί να εμφανιστεί καθ’όλη την διάρκεια του χρόνου.

Συνήθως η γαστρεντερίτιδα είναι αυτοϊόμενη και οι ασθενείς αναρρώνουν πλήρως.
Άτομα όμως που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, όπως οι ηλικιωμένοι, μικρά παιδιά και άτομα με ανοσοκαταστολή (καρκινοπαθείς ή άτομα που λαμβάνουν ανοσοκατασταλτική αγωγή), χρειάζονται περισσότερο χρόνο προκειμένου  να αναρρώσουν πλήρως.

Επιπρόσθετα, η νόσος μπορεί να χαρακτηριστεί πιο σοβαρή σε περιπτώσεις ατόμων που αδυνατούν να λάβουν αρκετά υγρά από το στόμα, όπως ηλικιωμένοι, άτομα που δεν μπορούν να αυτοεξυπηρετηθούν, βρέφη,  μικρά παιδιά ή άτομα που παρουσιάζουν πολλαπλά επεισόδια εμέτων. Τα συμπτώματα της αφυδάτωσης είναι ξηροστομία, ζάλη, μειωμένη διούρηση και σε πιο σοβαρές περιπτώσεις υπνηλία και σύγχυση.

Η διάγνωση της ιογενούς γαστρεντερίτιδας, γίνεται με βάση τα συμπτώματα και την εξέταση του ασθενούς. Σε περίπτωση επιμονής εντόνων συμπτωμάτων, ίσως κριθεί αναγκαία η διενέργεια παρασιτολογικής και καλλιέργειας κοπράνων προκειμένου να αποκλειστεί η πιθανότητα γαστρεντερίτιδας από βακτήρια ή παράσιτα. 

Η πιο βασική θεραπευτική παρέμβαση είναι η αποφυγή της αφυδάτωσης με χορήγηση όσο το δυνατών περισσότερων υγρών και ηλεκτρολυτών από του στόματος. Τα αντιδιαρροϊκά φάρμακα πρέπει να αποφεύγονται, εκτός αν σε συγκεκριμένες περιπτώσεις κρίνει το αντίθετο ο θεράπων ιατρός. Η κατανάλωση αντιβιοτικών δεν βοηθά στην αντιμετώπιση της ιογενούς γαστρεντερίτιδας.

Οι ενέργειες που πρέπει να ακολουθήσουμε για να αποφύγουμε τη νόσηση από γαστρεντερίτιδα είναι η τήρηση των βασικών κανόνων υγιεινής, όπως το τακτικό πλύσιμο χεριών. Έχει βρεθεί ότι το τακτικό πλύσιμο χεριών έχει συντελέσει στη μείωση της εμφάνισης κρουσμάτων γαστρεντερίτιδας κατά 30% στις αναπτυσσόμενες χώρες. 

Άλλα προληπτικά μέτρα είναι:
•Σωστός καθαρισμός των επιφανειών που χρησιμοποιούνται για προετοιμασία φαγητού
•Χρήση οικιακής χλωρίνης για τον καθαρισμό κουζίνας και τουαλέτας
•Αποφυγή στενής επαφής με άτομα που πάσχουν από γαστρεντερίτιδα

Επίσης:
•Καλό πλύσιμο τροφίμων πριν την κατανάλωσή τους και πριν το μαγείρεμα
•Χρήση ασφαλούς νερού

Όταν πρόκειται να ταξιδέψουμε σε χώρες υψηλού κινδύνου: 

•Κατανάλωση εμφιαλωμένου νερού για πόση αλλά και για βούρτσισμα δοντιών 
•Όχι κατανάλωση ωμών ή ατελώς μαγειρεμένων φαγητών
•Όχι κατανάλωση τροφίμων που πωλούνται σε υπαίθριες αγορές
•Να μην καταναλώνουμε παγάκια, διότι είναι πιθανό να έχουν παραχθεί από μολυσμένο νερό.
ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ