Aγοραφοβία: Συμπεριφορές που πρέπει να σε ανησυχήσουν

23 Οκτωβρίου 2014

Αγοραφοβία είναι ο έντονος φόβος κάποιου ότι θα του συμβεί κάτι πολύ δύσκολο να φύγει από εκεί που βρίσκεται ή ότι αν επιχειρήσει να φύγει θα ταπεινωθεί μπροστά στα μάτια πολλών. Όσο πιο δύσκολη γίνεται η διαφυγή τόσο πιο έντονος είναι ο φόβος.  Ο αγοραφοβικός μπορεί να φοβάται πράγματα καθημερινά που για τον υπόλοιπο κόσμο φαίνονται αυτονόητα και απλά. Για εκείνον όμως το να σταθεί στην ουρά μιας τράπεζας να πάει να ψωνίσει στο σούπερμάρκετ μοιάζει με γολγοθά. Πιστεύει ότι ξαφνικά μπορεί να πάθει καρδιακή προσβολή ότι μπορεί να τρελαθεί ή να χάσει τον έλεγχο.Συνήθως, επιθυμεί να συνοδεύεται από κάποιο έμπιστο πρόσωπο για να του παρέχει βοήθεια σε περίπτωση που πάθει κάτι κακό.

Οι βασικές λοιπόν πολύ συνηθισμένες συμπεριφορές στην αφοραφοβία είναι ότι

- Το άτομο αισθάνεται έντονο άγχος σε χώρους[1] όπου η διαφυγή μπορεί να είναι δύσκολη ή πιθανόν να μη βρεθεί βοήθεια αν το άτομο έχει μια προσβολή πανικού.

-Αποφεύγει τις καταστάσεις (δε μετακινείται) ή τις υπομένει με έντονο υποκειμενικό άγχος μήπως έχει προσβολή πανικού.

(Η κατάσταση αυτή δεν εξηγείται ως αποτέλεσμα άλλης ψυχι­κής διαταραχής, όπως κοινωνική φοβία, ειδική φοβία, ψυχα­ναγκαστική καταναγκαστική διαταραχή, διαταραχή μετά από ψυχοτραυματικό στρες).

Υπάρχει μια αξιοσημείωτη και συνεχής εκδήλωση φόβου ή α­ποφυγή πλήθους σε τουλάχιστον δύο από τις παρακάτω κατα­στάσεις:

1)  Σε πλήθος

2)   Σε δημόσιους χώρους

3)   Στο να ταξιδεύει μακριά από το σπίτι.

. Τουλάχιστον δύο συμπτώματα άγχους κατά τη φοβική κατάστα­ση πρέπει να είναι παρόντα μαζί (τουλάχιστον σε μία περίπτω­ση) από την έναρξη της διαταραχής, ενώ τα συμπτώματα πρέ­πει να προέρχονται από τα (1), (2).

Συμπτώματα εγρήγορσή του Αυτόνομου Νευρικού Συστήματος

1)   αίσθημα καρδιακών σφίξεων ή ταχυκαρδίας

2)   ιδρώτας

3)  τρόμος

4)     ξηροστομία (όχι λόγω αφυδάτωσης ή φαρμάκων) Συμπτώματα που αφορούν στο στήθος ή στην κοιλία

5)   δυσκολία στην αναπνοή

6)   αίσθημα πνιγμού

7)   πόνος στο στήθος και δυσφορία

8)     ναυτία ή αίσθημα τάσης στην κοιλία Συμπτώματα που αφορούν σε ψυχική κατάσταση

9)   αίσθημα ζάλης, αστάθειας, λιποθυμίας ή

10)  αίσθηση ότι τα αντικείμενα δεν είναι πραγματικά (αυτο­πραγματοποίηση) ή ότι ο εαυτός είναι απόμακρος ή «πραγ­ματικά όχι εδώ» (αποπροσωποποίηση)

11)  φόβος ότι θα τρελαθεί, θα χάσει τον έλεγχο του εαυτού

12)  φόβος θανάτου

Γενικά συμπτώματα

13)  αίσθηση ζεστού και κρύου στο σώμα

14)  αίσθημα μουδιάσματος ή γαργαλίσματος.

Υπάρχει σημαντική συναισθηματική πίεση προκαλείται από την αποφυ­γή ή από τα αγχώδη συμπτώματα και το άτομο αναγνωρίζει ότι αυτά είναι έντονα και αδικαιολόγητα.

Τα συμπτώματα περιορίζονται ή είναι προεξάρχοντα, σε φοβικές καταστάσεις ή στη σκέψη αυτών των φοβικών καταστάσεων.

Τα συμπτώματα δεν είναι αποτέλεσμα παραληρητικών ιδεών, ψευδαισθήσεων ή άλλων διαταραχών, όπως οργανικές διαταραχές, σχιζοφρένεια και συναφείς διαταραχές, διαταραχές στη διάθεση ή ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή, και δεν είναι δευτερογενή σε πολιτιστικές δοξασίες.

Συνοδεύεται πάντα από πανικό η αγοραφοβία;

Η αγοραφοβία μπορεί να συνοδεύεται από πανικό μπορεί και όχι. Στην πρώτη περίπτωση εμφανίζεται ως επακόλουθο των κρίσεων πανικού. Η κρίση είναι γι΄ αυτόν που την υφίσταται μια οδυνηρή εμπειρία. Παρότι δεν συμβαίνει απολύτως τίποτα, ο άνθρωπος πιστεύει ότι πεθαίνει. Εκδηλώνει ταχυπαλμίες δύσπνοια, κρύο ιδρώτα. Τα πόδια του τρέμουν, ζαλίζεται έχει πόνους στο στήθος και νομίζει ότι ο κόσμος και τα πράγματα γύρω του είναι απόμακρα, σαν να βλέπει ταινία. Τα συμπτώματα αποχωρούν μόλις ο πάσχων απομακρυνθεί από τον τόπο στον οποίο εκδηλώθηκε η κρίση του. Κατόπιν θα αποφύγει θα αρχίσει να αποφεύγει τον τόπο αυτό για να μην ξαναζήσει παρόμοια εμπειρία. Πολύ πιθανόν να κυριευτεί από άγχος περιμένοντας την επόμενη κρίση. Η αγοραφοβία ξεκινά.

Στις περιπτώσεις που ο αγοραφοβικός δεν έχει κρίσεις πανικού η φοβία δεν είναι τόσο έντονη και μπορεί να κρυφτεί. Καθώς όμως αναπτύσσεται η πάθηση ο πάσχων νιώθει πολύ άβολα και τα αγχώδη συμπτώματά του αυξάνονται.

Σε κάθε περίπτωση όμως μονάχα ο ειδικός ψυχικής υγείας  μόνο μπορεί να κάνει τη διάγνωση τόσο της αγοραφοβίας όσο και του πανικού μέσω των συμπτωμάτων. 

[1] Οι χώροι είναι έξω από το σπίτι, στον κόσμο ή σε γέφυρα ή σε λεωφορείο, τρένο. Αν η αποφυγή περιορίζεται σε λίγες ειδικές καταστάσεις, τότε είναι πιθα­νή η διάγνωση της ειδικής φοβίας. Αν αποφεύγει κοινωνικές καταστάσεις, τότε ίσως είναι κοινωνική φοβία.

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ