Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση στα παιδιά: Τι να προσέχετε

9 Φεβρουαρίου 2015

Θεραπευτική αντιμετώπιση ΓΟΠΝ στα παιδιά

Από το Ελληνικό Ίδρυμα Γαστρεντερολογίας eligast.gr 


Η δίοδος γαστρικού περιεχομένου στον οισοφάγο (ΓΟΠ) είναι φυσιολογικό φαινόμενο που συμβαίνει καθημερινά σε υγιή βρέφη, παιδιά και ενήλικες. Γαστροοισοφαγική παλινδρομική νόσος (ΓΟΠΝ) συμβαίνει όταν η παλινδρόμηση γαστρικού περιεχομένου προκαλεί συμπτώματα και επιπλοκές.

Επιδημιολογικές μελέτες αναφέρουν ότι η συχνότητα της ΓΟΠΝ στους ενήλικες κυμαίνεται στο 10-20%. Στα παιδιά η συχνότητα της ΓΟΠΝ δεν είναι ακριβώς γνωστή. Από μελέτη προκύπτει ότι το 19% των γονιών με βρέφη 6-μηνών αναφέρουν ότι αυτά έχουν σοβαρό πρόβλημα παλινδρόμησης. Αναζητούν συχνά για το λόγο αυτό υπηρεσίες υγείας, παιδιάτρους, ειδικούς και εξετάσεις, με αποτέλεσμα να γίνεται χρήση-κατάχρηση φαρμάκων-εξετάσεων.

Η τυπική εικόνα της ΓΟΠΝ στους ενήλικες ορίζεται με το συνδυασμό αναγωγών και οπισθοστερνικού καύσους. Στα παιδιά τα συμπτώματα αυτά δεν ειναι σαφή παρά μόνο στην ηλικία άνω των 8 ετών. Πως μπορούμε να διαχωρίσουμε τη φυσιολογική παλινδρόμηση από την παλινδρομική νόσο.

Τα συμπτώματα της παιδικής ΓΟΠΝ διακρίνονται σε εκδηλώσεις από τον οισοφάγο ανάλογα με την ηλικία (παιδιά άνω των 8 ετών, σε μικρότερα παιδιά-βρέφη), σε εκδηλώσεις με επιβεβαιωμένη οισοφαγική βλάβη και τέλος σε εξωοισοφαγικά αίτια. Συγκεκριμένα :

α. Εκδηλώσεις από τον οισοφάγο στο παιδί άνω των 8 ετών: περιλαμβάνονται οι επίμονες αναγωγές, έμετοι, οπισθοστερνικό καύσος, επιγαστραλγία, αιματέμεση, δυσφαγία και διαταραχές ύπνου.

β. Εκδηλώσεις από τον οισοφάγο στα βρέφη και μικρά παιδιά: τα συμπτώματα είναι πολλές φορές μη ειδικά όπως επίμονες αναγωγές, έμετοι, ανεπαρκές βάρος, ανησυχία, δυσκολία σίτισης, αιματέμεση διαταραχή ύπνου.

γ. Σύνδρομα με επιβεβαιωμένη οισοφαγική βλάβη:

Οισοφαγίτιδα
Στένωση
Οισοφάγος Barrett
δ. Εξωοισοφαγικές εκδηλώσεις:

Το σύνδρομο Sandifer’s και οι οδοντικές διαβρώσεις έχει βρεθεί να έχουν αποδεδειγμένη συσχέτιση με ΓΟΠΝ. Για την ιγμορίτιδα, την φαρυγγίτιδα, την καταρροική ωτίτιδα και την πνευμονική ίνωση δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία στα παιδιά ότι η ΓΟΠΝ είναι η αιτία. Ο χρόνιος βήχας, η χρόνια λαρυγγίτιδα και το βράγχος φωνής έχουν πολυπαραγοντική αιτιολογία και η ΓΟΠΝ μπορεί να είναι «επιβαρυντικός παράγοντας». Τέλος το άσθμα μπορεί να συνδέεται με ΓΟΠΝ κυρίως όταν συνυπάρχουν δυσπεπτικά συμπτώματα ή είναι νυκτερινό άσθμα ή κορτικοεξαρτώμενο («δύσκολο να ελεγθεί άσθμα»). Η άπνοια μπορεί να συνδέεται με ΓΟΠΝ όταν τα επεισόδια συμβαίνουν σε εγρήγορση και χαρακτηρίζονται από αποφρακτική άπνοια, ενώ η συνδρομή παρ’ ολίγον αιφνιδίου θανάτου ή η άπνοια των προώρων που συνοδεύονται με αλλαγή χρώματος, απώλεια μυικού τόνου απαιτούν διερεύνηση άλλων αιτίων και η ΓΟΠΝ συσχετίζεται με αυτά σε ποσοστό κάτω του 5%.

Αντιμετώπιση

Η θεραπεία συνίσταται σε:

γενικές οδηγίες με ενθάρρυνση, εκπαίδευση γονέων και τροποποίηση συχνότητας και όγκου γευμάτων.
Τροποποίηση της διατροφής αν το βρέφος δε θηλαζει, με γάλατα με πηκτικό παράγοντα ή δοκιμή 2-4 εβδομάδων με υποαλλεργικό γάλα.
Αποφυγή καφείνης, σοκολάτας, αναψυκτικών, αντιμετώπιση παχυσαρκίας στα μεγάλα παιδιά.
Φαρμακευτική θεραπεία: Τα φάρμακα διακρίνονται σε :
α) Αναστολείς της γαστρικής έκκρισης όπως οι Η2-ανταγωνιστές και οι αναστολείς αντλίας πρωτονίων. Τα συνήθη χορηγούμενα είναι τα εξής : ι/ Ρανιτιδίνη ιι/ Ομεπραζόλη ιιι/Λανσοπραζόλη ιιιι/ Εσομεπραζόλη

β) Eξουδετερωτικά της γαστρικής έκκρισης: Αντιόξινα και Σουκραλφάτη. Τα αντιόξινα χρησιμοποιούνται μόνο για βραχυχρόνια «ανακούφιση» για διαλείποντα συμπτώματα ΓΟΠΝ σε μεγάλα παιδιά και εφήβους.

γ) Γαστροκινητικοί παράγοντες: Δομπεριδόνη, Μετοκλοπραμίδη. Εχει βρεθεί ότι έχουν αμφίβολη δράση στη ΓΟΠΝ

Συμπερασματικά η ΓΟΠ είναι συχνό αίτιο αναζήτησης υπηρεσιών υγείας στην παιδική ηλικία, η υπερδιάγνωση παλινδρομικής νόσου οδηγεί σε υπερθεραπεία γιαυτό είναι απαραίτητη η αξιολόγηση κάθε περίπτωσης βασισμένη σε κατευθυντήριες οδηγίες.

Δρ Γιώτα Καφρίτσα, Παιδογαστρεντερολόγος Ιασώ και Ευρωκλινική Παίδων, ykafrits@otenet.gr
ελιγαστ

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ! :
ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
Πέθανε ο Πέτρος Φυσσούν (βίντεο)
Τα νέα της ημέρας
16:26 Πέθανε ο Πέτρος Φυσσούν (βίντεο)